Hierarchia wartości w życiu człowieka

Co kształtuje nasze życie: siła wyższa, los, a może my sami? Ilu ludzi, tyle odpowiedzi. Każdy z nas ma jednak inicjatywę, działając na bazie ważnych dla siebie wartości. To właśnie one pozwalają podejmować nam (często trudne i bolesne) decyzje, ustalać priorytety, wybierać partnerów, zawód, a nawet sposób spędzania wolnego czasu. Czy robimy to jednak świadomie? Hierarchia wartości w życiu człowieka to znaczący drogowskaz.

Czym są wartości?

Wartości to słowo, którym posługujemy się intuicyjnie. Są to określone cechy i zasady, które człowiek uważa za cenne oraz ważne. Najczęściej ludzie powołują się na miłość, piękno, dobro czy sprawiedliwość. W wielu społeczeństwach promowane są takie wartości jak solidarność, wiedza oraz patriotyzm. Zaliczyć do nich można także bardziej „przyziemne” przymioty jak sukces, zdrowie, finanse i bezpieczeństwo. Niektóre osoby stawiają na wolność i niezależność, podczas gdy inni wybierają bliskość i odpowiedzialność. Wartości są więc celem, wyznaczając kierunek naszych dążeń. Nie da się wymienić wszystkich możliwych wartości, zwłaszcza że są one definiowane na kilka sposobów. Każdy z nas decyduje sam, jaka cecha czy zasada staje się dla niego wartościowa.

Jak hierarchia wartości wpływa na życie człowieka?

Wartości mają ogromny wpływ na życie każdego z nas, choć nie zawsze sobie to uświadamiany. Człowiek, który rezygnuje z życia rodzinnego na rzecz rozwoju kariery naukowej, stawia przede wszystkim na wiedzę oraz sukces, być może liczy również na uznanie ze strony innych. Z kolei kobieta, która pracuje za niewielką pensję, bardzo możiwe, że ceni sobie bardziej stabilizację zawodową i bezpieczeństwo wynikające ze stałych dochodów.

W życiu często stajemy przed trudnymi wyborami. W takich chwilach pomagają nam nasze wartości. Na przykład kobieta, która ma dobrą, dobrze płatną pracę, decyduje się ją rzucić, by zamieszkać z partnerem w innym kraju. Dla niej ważniejsza jest miłość, bliskość i może wspólna przyszłość niż pieniądze czy kariera.

Nie jest łatwo wybierać między wartościami

Na przykład niezależna kobieta biznesu może długo myśleć, czy zostać z dzieckiem na urlopie wychowawczym, czy wrócić do pracy i skupić się na karierze i wyższych zarobkach. Ktoś, kto opiekuje się niepełnosprawnym bliskim, może zastanawiać się, czy ważniejsza jest dla niego odpowiedzialność za tę osobę, czy własne zdrowie albo praca.

Czasem spotykamy ludzi pełnych pasji – aktywistów, którzy walczą o prawa kobiet, pomoc wykluczonym czy ochronę środowiska. Poświęcają dużo czasu i energii, by świat był lepszy i sprawiedliwszy. Z kolei inni wolą nie angażować się społecznie ani politycznie. Chcą po prostu dobrze się bawić: chodzą na imprezy, koncerty, podróżują i sięgają po smaczne jedzenie. Dla nich ważna jest radość i świetne wspomnienia.

Jakie korzyści płyną ze świadomości swojej hierarchii wartości?

Życie cały czas stawia przed nami rozmaite wyzwania. Często musimy podejmować różne wybory, rezygnować z pewnych szans, selekcjonować to, co wydaje się być najważniejsze. W  takich momentach dobrze jest wiedzieć, jaka jest nasza hierarchia wartości. Aby ją ustalić, można skorzystać z pomocy coacha lub psychologa. Da się to również zrobić w pojedynkę, choć wymaga to głębszej refleksji oraz analizy.

Dlaczego tak ważne jest, aby hierarchia wartości w życiu człowieka była uświadomiona?

Hierarchia wartości pomaga na przykład wybrać pracę czy kierunek studiów. Młoda osoba może zadać sobie pytanie, jak ma wyglądać jej zawodowa codzienność. Czy liczy się dla niej sukces i prestiż, czy może woli zarabiać mniej, ale robić coś bardziej pożytecznego dla społeczeństwa? Ustalając, które wartości są dla nas najcenniejsze, łatwiej jest określić swoją misję czy życiowe powołanie.

W życiu często stajemy przed trudnymi wyborami: kariera czy rodzina, sukces czy spokój ducha, miłość czy niezależność, rozwój czy stabilizacja, relaks czy wysokie zarobki. Czasem czujemy presję, jakbyśmy musieli wybrać tylko jedno, choć tak naprawdę marzymy o wszystkim naraz. Z jednej strony pragniemy zawodowych osiągnięć i uznania, z drugiej — bliskości i wsparcia najbliższych.

Choć z okładek gazet uśmiechają się do nas piękne modelki i aktorki, wiele z nich nie potrafi naprawdę cieszyć się swoim wyglądem czy sukcesami. Za idealnymi obrazami kryją się często samotność i rozczarowania. Wyglądają na mające wszystko — pieniądze, sławę, urodę — a jednak brakuje im czegoś ważnego, o wiele glębszego niż podziw innych.

Duże zarobki nie gwarantują szczęścia. Prezes dużej firmy może czuć wyrzuty sumienia, myśląc, że jego biznes szkodzi środowisku. Artysta, który kocha swoją twórczość, musi zdecydować, czy stawiać na popularność i komercję, czy pozostać wierny swoim wartościom i nieść autentyczne przesłanie, nawet jeśli to oznacza mniej pieniędzy i mniej fanów.

Jakie są zyski ze znajomości swojej hierarchii wartości

Świadome określenie swoich wartości daje pewność siebie i wewnętrzny spokój. Często społeczeństwo czy kultura próbują narzucić nam, co powinniśmy cenić i jak żyć. Wiele osób podejmuje decyzje pod presją innych, nawet jeśli nie są dla nich dobre. Na przykład mężczyzna, który przez lata pracował na etacie, może nagle uświadomić sobie, że tak naprawdę zawsze marzył o podróżach i przygodach. Jednak otoczenie naciskało na stabilność i stały dochód. Okazało się, że to, co dla niego naprawdę ważne, to życie pełne barw i nowych doświadczeń. Albo kobieta, która oddała serce pracy w korporacji, choć tak naprawdę pragnęła spędzać więcej czasu z dziećmi. A także utalentowana malarka, która studiowała prawo, mimo że nie czuła, że to jej droga.

Warto więc zadać sobie pytanie: które wartości są dla mnie najważniejsze? I dlaczego? To pomaga żyć w zgodzie ze sobą i czerpać radość z tego, co robimy. Nie zawsze nasze wybory spotkają się z aprobatą innych, ale najważniejsze, by dawały nam poczucie spełnienia i nadawały sens naszemu życiu.

Jak mogę Ci pomóc?

Napisz do mnie, a chętnie wyślę do Cebie listę wartości mailem. Jeśli jednak czujesz, że potrzebujesz wsparcia w ich odkrywaniu i wykorzystaniu w codziennym życiu, zapraszam do wspólnej pracy. Razem poznamy Twoją hierarchię wartości i odkryjemy, jak mogą stać się kluczem do pełniejszego i bardziej satysfakcjonującego życia. Skorzystanie z pomocy pozwoli Ci zobaczyć swoje priorytety w jasnym świetle, podejmować decyzje zgodne z tym, co naprawdę się liczy, oraz czerpać radość z każdej chwili. Razem zamienimy Twoje wartości w praktyczne narzędzia do realizacji marzeń i znalezienia prawdziwego spełnienia.